ਆਪਣੀ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਬਾਰੇ ਜਾਣੋ

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਕੀ ਹੈ?

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਤੁਹਾਡੀ ਜਣਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਇਕ ਜਰੂਰੀ ਹਿੱਸਾ ਹੈ – ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਜਨਮ ਦੇਣ ਦੇ ਮੌਕੇ ਕਠੋਰਤਾ ਨਾਲ ਘੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਬੱਚੇਦਾਨੀ (ਕੁੱਖ) ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ, ਯੋਨੀ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚ, ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਬੰਦ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਬੱਚਾ ਕੁੱਖ ਅੰਦਰ ਰਹਿ ਸਕੇ। ਫੇਰ, ਬੱਚੇ ਦੇ ਜਨਮ ਦੌਰਾਨ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ।¹

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਕੀ ਹੈ?

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਇਕ ਗੰਭੀਰ ਰੋਗ ਹੈ ਜੋ ਜੀਵਨ ਲਈ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।² ਇਹ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਕੋਸ਼ਾਣੂ ਅਸਧਾਰਨ ਪ੍ਰੀਕੈਂਸਰਸ (ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਪੂਰਬਲੇ) ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ (ਜਾਂ ਜਖ਼ਮਾਂ) ਵਿਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।^1,2 ਪੈਪ ਜਾਂਚਾਂ ਅਸਾਧਾਰਨ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬਾਯੋਪਸੀ (ਸਰਜਰੀ ਜਾਂ ਲੇਜ਼ਰ ਰਾਹੀਂ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ) ਜਿਹੀ ਕਾਰਜਵਿਧੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਹਟਾਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ^2,3

ਜੇ ਇਹ ਕੋਸ਼ਾਣੂ ਫੜੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ ਅਤੇ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਸਮਾਂ ਪਾ ਕੇ ਇਹ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਅਗੁਆਈ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।² ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਲਈ ਇਲਾਜਾਂ ਵਿਚ ਰੇਡੀਏਸ਼ਨ, ਕੀਮੋਥੈਰੇਪੀ, ਜਾਂ ਕੁਝ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ ਹਿਸਟੈਰੇਕਟੋਮੀ (ਕੁੱਖ ਕਢਵਾਉਣਾ) ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।⁴

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਰਾਹੀਂ ਕੌਣ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਨੌਜਵਾਨ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਉੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ 20 ਅਤੇ 30 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।⁵ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਬਾਦ ਇਹ 20-44 ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਕੈਂਸਰ ਹੈ ⁶ ਅਸਲ ਵਿਚ:

– ਹਰ ਰੋਜ਼, ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਤੋਂ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਇਕ ਔਰਤ ਮਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।⁷

–ਹਰ ਛੇ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿਚ, ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਹਰ ਦੂਜੀ ਔਰਤ ਦਾ ਨਿਦਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।⁷

ਕੀ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵੱਧਦਾ ਹੈ?

ਨਹੀਂ। ਬਾਕੀ ਕੈਂਸਰਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਐਚਪੀਵੀ (ਹਿਊਮਨ ਪੈਪੀਲੋਮਾਵਾਇਰਸ) ਕਹਾਉਂਦੇ ਇਕ ਆਮ ਵਾਇਰਸ ਰਾਹੀਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ^2,8 ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਅਸਲ ਵਿਚ ਇਸ ਨੂੰ ਵਾਪਰਣ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੁਝ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਕੀ ਕਾਰਣ ਹੈ?

ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਐਚਪੀਵੀ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਰਾਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।² ਹਰ 5 ਔਰਤਾਂ ਵਿਚੋਂ 4 ਔਰਤਾਂ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਐਚਪੀਵੀ ਨਾਲ ਸੰਕ੍ਰਮਿਤ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।^*ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿਚ, ਐਚਪੀਵੀ ਕੋਈ ਲੱਛਣ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਹੈ ਜੋ ਸਪਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਹ ਸਮਾਂ ਪਾ ਕੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਅਗੁਆਈ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।²

ਕੀ ਇੱਥੇ ਐਚਪੀਵੀ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਹਨ?

ਹਾਂ। ਘੱਟ-ਜੋਖਮ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਗਰਭਾਸ਼ੇ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ ਜਦਕਿ ਵੱਧ ਜੋਖਮ ਦੀਆਂ ਕਿਸਮਾਂ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।⁹

ਐਚਪੀਵੀ ਕਿਵੇਂ ਫੈਲਦਾ ਹੈ?

ਸੈਕਸ ਕਿਰਿਆ ਦੌਰਾਨ ਔਚਪੀਵੀ ਚਮੜੀ ਤੋਂ ਚਮੜੀ ਸੰਪਰਕ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲਦਾ ਹੈ² ਸੱਚ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਸਿਰਫ ਇਸ ਵਾਇਰਸ ਵਾਲੇ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਨਾਲ ਉਘਾੜੇ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਦ ਹੀ ਕੈਂਸਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਐਚਪੀਵੀ ਨਾਲ ਸੰਕ੍ਰਮਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹੋ। ¹⁰ ਅਤੇ ਜਦਕਿ ਕੋਂਡਮ ਕੁਝ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਐਚਪੀਵੀ ਫੇਰ ਵੀ ਉੰਨ੍ਹਾਂ ਥਾਂਵਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਦੁਆਰਾ ਫੈਲ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੋ ਢਕੀਆਂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ।¹¹ ਹੋਰ ਸ਼ਬਦਾਂ ਵਿਚ, ਨਾ ਸਿਰਫ ਸੰਭੋਗ, ਪਰ ਮੌਖਿਕ ਜਾਂ ਗੁਪਤ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਸਪਰਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਦੁਆਰਾ ਤੁਸੀਂ ਐਚਪੀਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ।^12,13

ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਇਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਾਰ ਐਚਪੀਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ?

ਹਾਂ। ਭਾਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਐਚਪੀਵੀ ਵੱਲ ਉਘਾੜੇ ਜਾਚੁੱਕੇ ਹੋ, ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਇਸਦੇ ਖਿਲਾਫ ਚਿਰਕਾਲੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਕਸਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਤੁਸੀਂ ਦੁਬਾਰਾ ਸੰਕ੍ਰਮਿਤ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਰ ਵਾਰ, ਇੱਥੇ ਜੋਖਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਵਾਇਰਸ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਹ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਦੀ ਅਗੁਆਈ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।²

ਇਕ ਪੈਪ ਜਾਂਚ ਕੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ?

ਇਕ ਪੈਪ ਜਾਂਚ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਅਸਧਾਰਨ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦਾ ਜਲਦੀ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਕੈਂਸਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬਣ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ, ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਦੀ ਸਤਹ ਤੋਂ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦਾ ਇਕ ਛੋਟਾ ਨਮੂਨਾ ਹਲਕਾ ਲਾਹ ਲਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਜ਼ਮਾਇਸ਼ ਲਈ ਰਸਾਇਣਸ਼ਾਲਾ ਭੇਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ⁵ ਬਾਕਾਇਦਾ ਪੈਪ ਜਾਂਚਾਂ ਕਰਵਾਉਣੀਆਂ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਅਸਧਾਰਨ ਕੋਸ਼ਾਣੂਆਂ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ– ਤਾਂ ਜੋ ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਹੋ ਸਕੇ।² ਤੁਹਾਡਾ ਡਾਕਟਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਅਕਸਰ ਜਾਂਚ ਕਰਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਹੁਣ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕਿਉਂ ਹੈ?

ਐਚਪੀਵੀ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ ਅਤੇ 18 ਅਤੇ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿਚਕਾਰ ਨੌਜਵਾਨ ਬਾਲਗਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।¹¹ ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਐਚਪੀਵੀ ਨਾਲ ਸੰਕ੍ਰਮਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹੋ, ਪੱਕੇ ਤੌਰ ਤੇ ਇਹ ਜਾਣਨ ਦਾ ਕੋਈ ਤਰੀਕਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਸਰੀਰ ਵਾਇਰਸ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਰੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਜੇ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।²

ਫੇਰ ਹੁਣ ਕੀ ਕਰੀਏ?

ਉਮੀਦ ਨਾਲ, ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦਾ ਮੂੰਹ ਅਤੇ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੇ ਮੂੰਹ ਦਾ ਕੈਂਸਰ ਦੇ ਜੋਖਮਾਂ ਬਾਰੇ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਣਦੇ ਹੋ। ਅਗਲਾ ਕਦਮ ਹੈ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਨਾ। ਸ਼ਾਇਦ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਸੋਖੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਪਰ– ਬਾਕਾਇਦਾ ਪੈਪ ਜਾਂਚਾਂ ਸਮੇਤ– ਵੱਖ ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਣਾ ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤੁਹਾਡਾ ਜੀਵਨ ਬਚਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।